De accountant had alles zwartgelakt, maar de tekst kwam toch boven water

Een informant in een onderzoek naar een licht ontvlambare kwestie in de gemeente Nuenen meent dat de onderzoekende accountant onterecht geen hoor en wederhoor toepaste. Dat deed hij wel, alleen was deze informant en klager bij de tuchtrechter geen onderwerp van onderzoek. De tuchtrechter deed meteen uitspraak.

In de Nuenense wijk Eeneind rommelt het al jaren. Het tracé van de fietssnelweg Helmond-Eindhoven loopt door deze wijk en vele geruchten gingen rond. Zo zouden de toenmalig voorzitter van de wijkraad en zijn vrouw, die een tuinbedrijf in de wijk heeft, een geheime overeenkomst gesloten hebben met de gemeente. Het leverde het stel extra grond op en de gemeente kon zo de aanleg, die toch al fors vertraagd was, versnellen. Daarnaast was er veel gedoe over een trapveldje.

Frustreren van het democratisch proces

Het conflict laaide in de loop der jaren flink op. In mei 2023 gaf toenmalig burgemeester Maarten Houben aan dat hij ‘het frustreren van het democratisch proces beu was’. Hij gaf aan aangifte te doen als er sprake zou zijn van bedreiging en intimidatie richting zijn ambtenaren. “Dit is geen goeie fik die we moeten blussen, het is een veenbrand”, zo stond destijds in dagblad De Gelderlander te lezen.

Om voorgoed de angel uit het conflict te halen, liet de burgemeester een accountant uit Culemborg een feitenonderzoek doen. De accountant typeerde het als een persoonsgebonden onderzoek. Enkele raadsleden, de toenmalig voorzitter van de wijkraad en zijn vrouw waren direct onderwerp van onderzoek.

Geen wederhoor

Omdat veel geïnterviewden ook verwezen naar een betrokken buurtbewoner besloot de accountant ook hem te horen. Deze man, nog altijd zeer betrokken bij de zaak, kreeg uiteindelijk geen wederhoor. Dat gold wel voor de betrokken raadsleden, de wijkraadvoorzitter en zijn vrouw. En dat had wel gemoeten, betoogde hij vrijdag in de Accountantskamer.

“Feitelijke onjuistheden kon ik niet aanwijzen wegens gebrek aan hoor en wederhoor. Anderen kregen die mogelijkheid wel en ik voelde me buitenspel gezet”, zegt de bewoner tegen de rechters. Omdat hij persoonlijk gevraagd werd zijn verhaal te doen, kan de accountant niet doen of hij ‘net als elke andere wijkbewoner’ is. “Mijn naam werd verbonden aan belastende woorden.”

Belastende woorden en kwalificaties

Vooral bezwaarlijk voor hem zijn die belastende woorden en kwalificaties die overduidelijk naar hem wijzen. Hoewel de accountant dat alles had zwartgelakt, kwam die tekst wel boven water als je die uit de pdf naar een Word-bestand plakte. Het feitenmemorandum ging daarna volgens de bewoner een eigen leven leiden. “Het is door de gemeente gebruikt om niet meer met mij in gesprek te hoeven.”

“Dat met de nodige moeite gezien kon worden welke woorden schuil gingen onder de zwartgelakte delen, dat is mijn verantwoordelijkheid”, erkent de accountant. Alleen is die versie van dit rapport alleen te zien geweest voor de direct betrokkenen. Hij zegt dat hij weloverwogen de klager niet de mogelijkheid tot wederhoor heeft gegeven. “Dat heb ik evenmin bij andere informanten gedaan.”

Aan de leiband van burgemeester

De reden is voor hem duidelijk: de klager was geen onderwerp van dit persoonsgerichte onderzoek maar uitsluitend een van de bronnen. Het steekt hem vooral dat de klager in het openbaar zijn objectiviteit in twijfel trekt. “Sinds begin 2024 stelt hij in het openbaar dat ik aan de leiband van burgemeester Houben heb gelopen. Zonder enige onderbouwing. Dat valt me uiterst zwaar.”

De accountant had de klager wel uitgenodigd. Hij wilde hem met een kop koffie uitleggen waarom hem geen wederhoor geboden zou worden. De klager ging niet in op die uitnodiging. Waarom niet, wilde de Accountantskamer weten. “Ik mocht er niets meer van vinden. Waarom zou ik dan in gesprek gaan?” De bewoner had gehoopt dat met dit rapport de angel uit het conflict ging. Dat blijkt geenszins het geval.

Voortaan iets zorgvuldiger

Anders dan normaal deed de tuchtrechter meteen al op zitting uitspraak, na onderling beraad. De Accountantskamer is het eens met de accountant dat hij de klager geen wederhoor hoefde te bieden. Hij was inderdaad geen onderwerp van onderzoek. Dat zwartgelakte passages met enige moeite toch leesbaar waren, is iets dat voortaan zorgvuldiger moet. ‘Maar hij handelde te goeder trouw toen hij het zwart lakte”, aldus de voorzitter. De klacht in geheel is ongegrond.