Winstdaling mkb zet investeringen van bedrijven onder druk

Mkb-ondernemers zetten hun investeringen on hold omdat er steeds minder winst overblijft voor investeringen. Dit blijkt uit het SRA-Branches in Zicht-onderzoek 2026. Voor dit onderzoek zijn ruim 7.000 jaarrekeningen van mkb-bedrijven (exclusief zzp’ers) geanalyseerd.

Uit het onderzoek komt naar voren dat de winstgevendheid van het Nederlandse midden- en kleinbedrijf (mkb) ivorig jaar opnieuw is achtergebleven bij de omzetgroei. Hoewel de omzet gemiddeld met 6,4 procent steeg ten opzichte van een jaar eerder, nam de winst slechts met 3,4 procent toe. Bovendien zag ruim de helft van de ondernemers (50,3%) de winst dalen.

Winstdaling van 50 procent

Bij bijna een kwart van hen bedroeg de winstdaling zelfs 50 procent of meer. Volgens het onderzoek komt de omzetgroei grotendeels voort uit prijsstijgingen. De inflatie bedroeg in 2025 3,3 procent, waardoor de reële groei beperkt bleef. Tegelijkertijd namen de kosten stevig toe. Vooral personeelskosten (+8,5 procent) en inkoopkosten (+6,1 procent) drukten de marges, waardoor ondernemers relatief meer omzet moeten realiseren om dezelfde winst over te houden.

Het is niet het eerste alarmsignaal over de resultaten in het mkb. Begin deze maand kwam ook de Kleinbedrijf Index met alarmerende cijfers. Kleine ondernemers slagen er niet in om de gestegen kosten pas na lange tijd kunnen doorberekenen aan klanten, maar soms ook niet. Als gevolg daarvan leeft inmiddels een kwart van de ondernemers onder het bijstandsniveau. Een half jaar geleden was dat percentage nog 18, aldus de Kleinbedrijf Index.

Verschillen tussen sectoren

Het SRA-onderzoek maakt ook de verschillen tussen de sectoren zichtbaar. De zorg (+14,6 procent), bouw (+7,5 procent) en logistiek (+7 procent) noteerden bovengemiddelde omzetgroei, terwijl detailhandel (+3,9 procent), industrie (+5,3 procent) en horeca (+5,9 procent) achterbleven. In de detailhandel had 53 procent van de ondernemers te maken met een winstdaling, het hoogste aandeel van alle onderzochte branches.

Ook regionaal zijn er verschillen. In Amsterdam, Rotterdam, Den Haag en Utrecht zag 55,4 procent van de bedrijven de winst dalen, tegenover 50,3 procent landelijk. Micro-ondernemingen met een jaaromzet tot 1 miljoen euro werden relatief het hardst geraakt.

Stijgende solvabiliteit

Door de achterblijvende winstontwikkeling neemt de investeringsruimte verder af. Bedrijven investeerden in 2025 nog slechts 1 procent van hun omzet, terwijl ook de langlopende investeringsschulden afnamen. De stijgende solvabiliteit wijst volgens de onderzoekers erop dat ondernemers vanwege de economische onzekerheid vaker kiezen voor financiële buffers dan voor nieuwe investeringen.

“Dat de investeringen achterblijven is zorgwekkend, want dat betekent stilstand in plaats van groei. En dat terwijl het mkb voor grote opgaven staat en innovatie daarvoor essentieel is”, zegt Pieter van der Kwaak, bestuurslid van SRA.