Hoogleraar Marcel Snippe: ‘Fiscalist steeds meer strategisch adviseur en trusted advisor’

Kunstmatige intelligentie neemt steeds meer fiscale werkzaamheden over. Toch blijft de fiscalist onmisbaar. Professioneel oordeel, vertrouwen en verantwoordelijkheid worden juist belangrijker in een sector die snel digitaliseert. Dat stelt Marcel Snippe, Hoogleraar & Academisch verantwoordelijke voor de opleidingen Fiscaal Recht en Fiscale Economie aan Nyenrode Business Universiteit.

Kunstmatige intelligentie (AI) verandert de fiscale praktijk in hoog tempo. Fiscale analyses, documentatie en routinematige werkzaamheden kunnen steeds vaker worden geautomatiseerd, dat is al wat langer duidelijk. Daarmee rijst de vraag welke rol de fiscalist in de toekomst vervult.

Snippe verwijst naar een door de Belastingdienst georganiseerde conferentie over AI. Daar was de conclusie dat AI de fiscalist allesbehalve overbodig maakt. “Maarde aard van het werk verandert wel”, schrijft Snippe in een opiniestuk op de website van Nyenrode.

Van kennis naar professioneel oordeel

Waar fiscale professionals traditioneel vooral werden gewaardeerd om hun kennis van wet- en regelgeving, verschuift de nadruk steeds meer naar de toepassing daarvan. AI kan informatie analyseren en berekeningen uitvoeren, maar de beoordeling van complexe situaties vraagt om inzicht in de context, belangen en mogelijke risico’s.

Snippe: “De fiscalist van de toekomst moet daarom niet alleen weten wat de regels zijn, maar ook kunnen bepalen hoe deze moeten worden toegepast en welke keuzes verantwoord zijn. Professioneel oordeel wordt daarmee een belangrijk onderscheidend vermogen.”

Mens en technologie werken samen

AI zal naar verwachting een grotere rol spelen bij gegevensuitwisseling, analyses en de afhandeling van standaardprocessen, vervolgt Snippe in zijn verkenning. “Tegelijkertijd blijft behoefte bestaan aan professionals die de uitkomsten kritisch beoordelen en de bredere gevolgen van fiscale beslissingen overzien.”

“Fiscale vraagstukken raken immers ook aan ondernemingsstrategie, governance, reputatie en maatschappelijke verantwoordelijkheid. Organisaties zoeken daarom adviseurs die niet alleen weten wat fiscaal mogelijk is, maar ook kunnen beoordelen wat verstandig en wenselijk is. De fiscalist ontwikkelt zich daarmee steeds meer tot strategisch adviseur en trusted advisor.”

Finance, accounting, controlling en consultancy

De veranderingen raken ook professionals in finance, accounting, controlling en consultancy, denkt Snippe. “Fiscale kennis, technologische vaardigheden en strategisch inzicht worden steeds belangrijker om onderbouwde beslissingen te kunnen nemen. Dat vraagt om opleidingen waarin niet alleen wet- en regelgeving centraal staan, maar ook AI, leiderschap, ondernemerschap en maatschappelijke verantwoordelijkheid.”

De kern van de verandering is duidelijk voor Snippe. “Naarmate AI meer uitvoerend werk overneemt, groeit het belang van menselijke expertise. De fiscalist die technologie weet te combineren met vakkennis, kritisch denkvermogen en verantwoordelijkheidsbesef, blijft van grote waarde. Niet ondanks AI, maar juist in een praktijk waarin AI steeds bepalender wordt.”