Kwaliteitsindicatoren voor oob-kantoren zijn bekend
Elf audit quality indicators (AQI’s) moeten meer inzicht geven in factoren die bijdragen aan de kwaliteit van wettelijke controles. De regeling geldt vooralsnog voor accountantsorganisaties die wettelijke controles mogen uitvoeren bij organisaties van openbaar belang (oob’s).
Dat staat in de kwaliteitsindicatoren voor de accountancysector die de overheid heeft vastgesteld. Er zijn elf kwaliteitsindicatoren die inzicht moeten geven in verschillende aspecten van het controleproces en de organisatie daarachter.
11 kwaliteitsindicatoren
- betrokkenheid van de externe accountant
- tekortkomingen in controles
- fraude en continuïteit
- kwaliteitsverhogende maatregelen
- kwaliteitsbeheersingssystemen
- cultuur
- verloop in het controleteam
- investeringen in innovatieve technologieën
- budgetoverschrijding
- opleidingsuren voor ESG-onderwerpen
- opdrachtgeverstevredenheid.
De definitieve regeling volgt op een openbare consultatie die het ministerie deze zomer hield. Daarop kwamen negentien reacties binnen. Een opvallende wijziging ten opzichte van het consultatievoorstel is de aanpassing van de indicator ‘actuele onderwerpen’ naar ‘fraude en continuïteit’. De indicatoren zijn in de toelichting bij de regeling nader uitgewerkt.
Rapporteren aan de NBA
Accountantsorganisaties moeten over het naleven van de kwaliteitsindicatoren rapporteren aan de NBA. De rapportages kunnen worden voorzien van een beknopte toelichting. Voor de indicator ‘cultuur’ geldt een uitzondering: daarbij hoeft de toelichting niet beknopt te zijn. De toelichting moet in ieder geval ingaan op de onderwerpen die in de regeling bij de betreffende indicator zijn genoemd, geeft de NBA aan.
De indicatoren hebben ibetrekking op het boekjaar voorafgaand aan het jaar waarin de rapportage plaatsvindt. Voor de indicator ‘cultuur’ geldt een afwijkende benadering, waarbij de rapportage inzicht kan geven op basis van een tweejaarlijkse interne uitvraag. De regeling bevat daarnaast voorschriften voor de berekening van de indicatoren en de inrichting van de rapportages.
Buitenlandse accountantskantoren
De verplichting geldt niet alleen voor Nederlandse accountantsorganisaties die wettelijke controles bij oob’s mogen uitvoeren, maar ook voor auditkantoren uit andere EU-lidstaten die in Nederland dergelijke controles mogen verrichten. De NBA moet op basis van de regeling een database opzetten om de rapportages te verzamelen en daarover verslag uit te brengen. Daarnaast evalueert de beroepsorganisatie iedere drie jaar of de kwaliteitsindicatoren geschikt en volledig zijn.
De invoering van de AQI’s maakt deel uit van de Wijzigingswet accountancysector, die naar verwachting op 1 januari 2027 in werking treedt. De ministeriële regeling is van toepassing op rapportages vanaf het boekjaar 2027. Met de invoering wil de wetgever meer inzicht bieden in factoren die van invloed zijn op de kwaliteit van wettelijke controles en de transparantie binnen de accountancysector vergroten.
Veel accountantskantoren zijn nog zoekende naar de praktische toepassing van de NVKM. De invoering van de NVKM vraagt om een meer risicogerichte en dynamische benadering van kwaliteitsmanagement.