Indiase accountants pauzeren gewraakte regels voor Big Four

De omstreden nieuwe netwerkrichtlijnen van het Institute of Chartered Accountants of India (ICAI) zijn voorlopig opgeschort, nadat de grote internationale accountants- en adviesorganisaties intensief bij de Indiase overheid hadden gelobbyd tegen de invoering ervan. Volgens ingewijden hebben met name de Big Four daarmee een belangrijke overwinning geboekt in een al langer sluimerend conflict met lokale Indiase accountantskantoren.

Het ICAI, de wettelijke beroepsorganisatie van registeraccountants in India, werkte bijna een jaar aan de zogenoemde Global Networking Guidelines. Met de nieuwe regels wilde het instituut meer transparantie brengen in de samenwerking tussen Indiase accountantskantoren en internationale netwerken van accountantskantoren – lees de Big Four. Ook moesten de richtlijnen de positie van lokale accountantskantoren versterken door internationale samenwerking beter te reguleren en kennisuitwisseling te bevorderen.

Verplichte registratie

De richtlijnen gingen echter veel verder dan alleen registratie van samenwerkingsverbanden. Internationale netwerken zouden zich verplicht moeten registreren bij het ICAI, commerciële afspraken met hun Indiase partnerkantoren moeten delen en een verantwoordelijke (nodal officer) moeten aanwijzen die persoonlijk aansprakelijk kon worden gehouden voor naleving van de regels. Daarnaast moesten transacties tussen lokale kantoren en hun internationale netwerk plaatsvinden op zakelijke (arm’s length) voorwaarden.

Juist deze bepalingen stuitten op fel verzet van de internationale accountantsketens. Omdat buitenlandse accountantskantoren volgens de Indiase wet geen wettelijke controles mogen uitvoeren, opereren zij via onafhankelijke lokale accountantskantoren die zijn aangesloten bij hun internationale netwerk. De internationale organisaties vreesden dat zij vertrouwelijke commerciële afspraken en interne governance-structuren zouden moeten prijsgeven aan het ICAI, dat grotendeels wordt bestuurd door praktiserende accountants, onder wie partners van concurrerende kantoren. Ook de extra complianceverplichtingen en mogelijke disciplinaire sancties werden als bezwaarlijk beschouwd.

Richtlijnen on hold

Volgens bronnen voerden vertegenwoordigers van de Big Four de afgelopen maanden intensieve gesprekken met het Indiase ministerie van Corporate Affairs (MCA). Ook het ministerie zou vraagtekens hebben geplaatst bij de reikwijdte van de nieuwe regels.

Tijdens de recente vergadering van de veertigkoppige centrale raad van het ICAI werd de kwestie uitgebreid besproken. Hoewel nog geen definitief besluit is genomen, zijn de richtlijnen voorlopig “on hold” gezet. Volgens een lid van de raad bestaat de mogelijkheid dat de regels worden uitgesteld, herzien of zelfs volledig worden ingetrokken.

Jaren vol tegenstellingen

De discussie legt een al jaren bestaande tegenstelling bloot tussen de internationale accountantsorganisaties en de Indiase beroepsgroep. Het ICAI stelt dat mondiale netwerken via hun lokale partners een dominante positie op de Indiase markt hebben opgebouwd zonder voldoende toezicht. De nieuwe richtlijnen moesten meer transparantie creëren en een gelijker speelveld bieden voor binnenlandse accountantskantoren.

De Big Four zagen de voorstellen juist als een ingrijpende uitbreiding van het toezicht op hun internationale samenwerkingsverbanden. Volgens een ervaren accountant laat de zaak zien hoeveel invloed de internationale adviesorganisaties inmiddels hebben in India. Hun activiteiten bestrijken allang niet meer alleen accountancy, maar ook belastingadvies, technologie, regelgeving en managementconsultancy.

Hoewel de richtlijnen officieel in de Staatscourant zijn gepubliceerd, heeft het ICAI ze nog niet op zijn website geplaatst. Volgens ingewijden gebeurde dat nadat de kwestie politiek gevoelig was geworden door de bemoeienis van het ministerie. De voorlopige opschorting geldt daarom als een overwinning voor de Big Four, al is nog onduidelijk of de richtlijnen later in aangepaste vorm alsnog worden ingevoerd.