Welke rechten hebben financiers en aandeelhouders bij een overname?

Welke rechten kunnen aandeelhouders en obligatiehouders doen gelden als het bedrijf waar ze geld in hebben zitten, wordt overgenomen? Lang niet altijd komen ze goed weg. Dat kan bij twee omstandigheden: als het bedrijf zwak is en als de aandeelhouders weinig zeggenschap hebben.

Dat werd duidelijk bij twee recente zaken. Bij OCI stapten de aandeelhouders naar de ondernemingskamer, nadat ze bij een overname door een Egyptisch bedrijf een lage uitkoopsoms dreigden te krijgen. De ondernemingskamer blokkeerde de deal.

Bij lingerieketen Hunkemöller ging het om obligatienhouders die zich bestolen voelen. De overname van het bedrijf door investeerder Redwood dupeerde hen flink.Onder andere ABN AMRO en ING hebben tientallen miljoenen verloren op de overname de lingerieketen door Redwood. De Nederlandse banken zouden slechts een ‘symbolisch bedrag’ teruggekregen hebben op een lening van 67,5 miljoen euro.

Dat kwam omdat het slecht ging met Hunkemöller. Het lingeriebedrijf kwam vorig jaar volledig in handen van Redwood. Het bedrijf bedong daarbij een voorrangspositie bij het afbetalen van de schulden. Op dat moment ging het beroerd met Hunkemöller. Veel geld ging dus naar Redwood en slechts een beetje naar de andere schuldeisers, waaronder de obligatiehouders.

De obligatiehouders stapten onlangs naar de rechter omdat ze vinden dat hun eigendom onteigend is. Maar zij kregen geen gelijk van de rechter. De rechter noemde de zaak te prematuur en te speculatief. Ook sprak hij over fishion expedition: een zaak aanhanging maken zonder veel bewijs, in de hoop dat de bewijsstukken naar boven komen tijdens de zaak.

Het gaat om een groep investeerders die eerder ruim 84 miljoen euro uitleende aan de Nederlandse keten. Later zouden ze door de directie van Hunkemöller en het Amerikaanse beleggingsfonds Redwood buitenspel zijn gezet via een serie onrechtmatige transacties. Uiteindelijk kwam de keten vorig jaar volledig in handen van Redwood.

De overname heeft de schijn van wat in Amerika ‘creditor-on-creditor violence’ wordt genoemd – een agressieve tactiek waarbij een schuldeiser zichzelf ten koste van andere crediteuren bevoordeelt. Redwood zou het moeizaam opererende bedrijf gefinancierd hebben, met als voorwaarde dat de nieuwe lening ‘super senior’-status zou krijgen. Dat betekent dat deze als eerste zou worden terugbetaald bij problemen, dus voordat andere schuldeisers aan bod komen.

Nu wilden de schuldeisers meer informatie en ook getuigen horen. De rechter gaat echter niet mee in hun verzoeken. “Een ander oordeel zou tot een ongeoorloofde fishing expedition leiden en daarvoor zijn voorlopige bewijsverrichtingen niet bedoeld”, staat in de uitspraak.

In de Verenigde Staten lopen al wel procedures over vermeend onrechtmatig handelen. Maar de rechter wijst erop dat die nog niet tot een vonnis hebben geleid.